Schoenen poetsen: zo krijg je leer en suède weer als nieuw

Schoenen poetsen is een van die klusjes die veel mannen uitstellen tot het echt niet meer kan. Zonde, want met een kwartiertje per paar zien je schoenen er weer als nieuw uit en gaan ze jaren langer mee. Bovendien kijken mensen vaker naar je schoenen dan je denkt.

In dit artikel lees je wat je nodig hebt, hoe je leren schoenen stap voor stap poetst, welke schoenpoets je kiest en hoe je suède en stevige boots aanpakt. Zonder poespas, gewoon zoals het moet.

Wat heb je nodig om schoenen te poetsen?

Je hoeft geen complete poetskist te kopen. Met deze basisspullen kom je een heel eind:

Benodigdheid	Waarvoor
Vuilborstel (stug haar)	Zand, modder en stof verwijderen
Leerreiniger of zadelzeep	Oude poetslagen en vuil uit het leer halen
Schoencrème in de juiste kleur	Leer voeden en kleur herstellen
Schoenwax	Glans en een beschermend laagje
Applicatieborsteltje of katoenen doek	Crème en wax aanbrengen
Glansborstel van paardenhaar	Uitpoetsen tot een mooie glans
Zachte doek (oud katoenen T-shirt)	Nabuffen en reinigen
Schoenspanners	De schoen in vorm houden tijdens het poetsen

Gebruik voor zwarte en bruine schoenen bij voorkeur aparte borstels en doeken. Anders werk je zwarte pigment in je cognac schoenen, en dat is lastig terug te draaien.

Leren schoenen poetsen in zeven stappen

Zo pak je gladde leren schoenen aan, of het nu nette veterschoenen, loafers of boots zijn:

1. Voorbereiden: haal de veters eruit en zet schoenspanners in de schoenen. Zo kun je overal goed bij en ligt het leer strak. Leg een oude krant of doek onder je werkplek.
2. Afborstelen: borstel met de vuilborstel al het losse vuil weg, ook in de naad tussen bovenleer en zool.
3. Reinigen: veeg het leer af met een licht vochtige doek en een beetje leerreiniger of zadelzeep. Daarmee haal je vuil en oude lagen poets weg. Laat de schoenen daarna even drogen.
4. Crème aanbrengen: breng met een doek of applicatieborsteltje een dunne laag schoencrème aan, in kleine rondjes. Crème voedt het leer en vult krasjes en kleur aan.
5. Laten intrekken: geef de crème tien tot vijftien minuten de tijd om in het leer te trekken.
6. Uitborstelen: borstel de schoenen met snelle, korte halen uit met de paardenharen borstel. Hierdoor ontstaat al een zachte glans.
7. Wax voor extra glans: wil je meer glans en bescherming, breng dan een heel dun laagje wax aan op de neus en de hiel, laat het kort drogen en buff het op met een zachte doek.

Welke schoenpoets kies je?

In de winkel staan potjes, tubes en flesjes naast elkaar. Ze doen niet allemaal hetzelfde:

Soort schoenpoets	Wat doet het?	Gebruik het voor
Schoencrème	Voedt het leer en herstelt kleur, geeft zachte glans	Basisonderhoud van alle gladde leren schoenen
Schoenwax (vaste poets)	Legt een beschermende laag en geeft hoge glans	Neus en hiel van nette schoenen
Vloeibare poets met spons	Snelle glans, maar droogt het leer op den duur uit	Noodgevallen, niet voor dagelijks gebruik
Leervet of ledervet	Maakt stevig leer soepel en waterafstotend	Werkschoenen, wandelschoenen, robuuste boots
Impregneerspray	Beschermt tegen water en vlekken	Suède, nubuck en ook glad leer

Voor de meeste mannen is een combinatie van crème en een beetje wax genoeg. De vloeibare poets met sponsje is handig als je haast hebt, maar laat er een laagje op achter dat het leer na verloop van tijd droog en broos maakt.

Schoenen invetten: wanneer wel en wanneer niet?

Schoenen invetten is iets anders dan poetsen. Vet trekt diep in het leer, maakt het soepel en zorgt ervoor dat water eraf parelt. Ideaal voor stevige werkschoenen, wandelschoenen en ruige boots die regen en modder te verduren krijgen.

Zo pak je het aan:

• Maak de schoenen eerst goed schoon en laat ze helemaal drogen.
• Breng het vet met een doek of je vingers dun aan en masseer het goed in, vooral bij naden en vouwlijnen.
• Laat het een paar uur of een nacht intrekken en veeg het overtollige vet weg.

Op nette, gladde schoenen gebruik je beter geen vet. Het maakt het leer vaak donkerder en vlekkerig, en daarna krijg je er moeilijk nog een glans op. Ook voor suède en nubuck is vet uit den boze, want de vezels plakken dan aan elkaar.

Suède schoenen schoonmaken

Suède heeft geen gladde toplaag en verdraagt daarom geen crème of wax. Je maakt suède schoenen schoon met droge middelen:

1. Laat natte schoenen eerst helemaal drogen, met krantenpapier of schoenspanners erin.
2. Borstel ze met een suèdeborstel in één richting om stof en vuil los te maken.
3. Wrijf vlekken en glimmende plekken weg met een suèdegum.
4. Platgedrukte vezels kun je kort boven de stoom van een waterkoker houden en daarna opborstelen. Houd wel afstand, zodat het leer niet nat of te heet wordt.
5. Bescherm de schoenen daarna met een impregneerspray voor suède.

Suède boots en schoenen zijn prachtig, maar vragen net wat meer aandacht. Wil je weten welke boots het best bij je outfit passen, lees dan ons artikel over chelsea boots voor heren kiezen en combineren.

Spiegelglans: de neus laten stralen

Wil je een glans waar je jezelf in kunt zien, zoals bij militaire schoenen? Dat heet een spiegelglans of spit shine. Het kost geduld, maar het principe is eenvoudig:

1. Begin met schone schoenen waar al crème en een laag wax op zitten.
2. Wikkel een katoenen doek strak om twee vingers en maak hem een heel klein beetje vochtig.
3. Neem een minimale hoeveelheid wax en wrijf in kleine rondjes over de neus.
4. Herhaal dit vele dunne laagjes lang, telkens met een druppel water, tot de glans dieper wordt.

Doe dit alleen op de neus en de hiel. Die delen buigen nauwelijks, waardoor de waxlaag niet barst. Op de wreef breekt een dikke laag wax bij elke stap.

Vergeet de randen, zolen en veters niet

Een glanzende neus valt weg als de rest van de schoen er verwaarloosd uitziet. Neem bij een poetsbeurt daarom ook de details mee:

• Zoolranden: de zijkant van een leren zool slijt en verkleurt snel. Een beetje crème of speciale randverf in dezelfde kleur maakt de schoen direct weer strak.
• Leren zolen: veeg de onderkant af en laat natte zolen goed drogen. Lopen de zolen of hakken scheef af, laat een schoenmaker ze dan op tijd herstellen. Wacht je te lang, dan raakt ook de schoen zelf beschadigd.
• Veters: vuile of rafelige veters maken een gepoetste schoen meteen minder netjes. Was katoenen veters in een sopje of vervang ze; nieuwe veters kosten weinig en doen veel.
• Binnenkant: veeg de binnenzool af met een vochtige doek en laat de schoen goed drogen. Dat helpt ook tegen nare luchtjes.

Hoe vaak schoenen poetsen?

Je hoeft niet elke avond met de poetsdoos aan de slag. Een eenvoudig ritme werkt prima:

• Na elke keer dragen: kort afborstelen en schoenspanners erin.
• Elke twee tot vier weken: een volledige poetsbeurt met crème, vaker als je ze dagelijks draagt.
• Na regen of sneeuw: afvegen, laten drogen en daarna opnieuw voeden.
• Elk seizoen: grondig reinigen met leerreiniger en eventueel opnieuw impregneren.

Zoutranden van strooizout kun je verwijderen met een doek met lauw water en een klein scheutje azijn. Laat de schoenen daarna drogen en geef ze een laagje crème, want zout en azijn drogen het leer uit.

Veelgestelde vragen over schoenen poetsen